Poniżej wyjaśniono, jak to działa, kto może korzystać z NFZ, a kto nie, jakie są różnice między ubezpieczeniem prywatnym i publicznym oraz kiedy prywatna polisa jest jedynym rozwiązaniem.
Czym różni się prywatna polisa od NFZ?
Polskie prawo rozróżnia dwie formy ubezpieczenia: 1. Ubezpieczenie publiczne (NFZ) – finansowane ze składek zdrowotnych. 2. Ubezpieczenie prywatne – dobrowolna polisa wykupiona w firmie ubezpieczeniowej.
Prywatna polisa:
- nie daje dostępu do leczenia państwowego,
- nie uprawnia do bezpłatnej wizyty w publicznym szpitalu,
- pokrywa tylko te świadczenia, które są zapisane w warunkach umowy (OWU).
NFZ:
- umożliwia korzystanie z bezpłatnych usług medycznych w państwowych placówkach,
- działa na podstawie stałych składek,
- jest jedyną formą ubezpieczenia powszechnego w Polsce.
Czy prywatna polisa pozwala korzystać z NFZ?
Nie. Prywatne ubezpieczenie zdrowotne – nawet o bardzo szerokim zakresie – nie zastępuje NFZ i nie daje praw do korzystania z publicznej ochrony zdrowia.
Jeśli cudzoziemiec posiada prywatną polisę, to:
- może korzystać tylko z placówek prywatnych i usług wskazanych w polisie,
- musi płacić za każdą usługę publiczną NFZ, jeśli nie ma uprawnień publicznych,
- nie może być przyjęty do szpitala państwowego "na NFZ”.
Jedyny wyjątek stanowią nagłe przypadki zagrożenia życia, kiedy pacjent otrzyma pomoc, ale później szpital może wystąpić o zwrot kosztów.
Kiedy cudzoziemiec może być objęty NFZ?
Obcokrajowiec może korzystać z NFZ tylko w określonych sytuacjach:
1. Praca na polskiej umowie o pracę
Pracodawca automatycznie zgłasza pracownika do NFZ. Przysługuje pełna opieka zdrowotna na zasadach takich, jak dla Polaków.
2. Umowa zlecenie z odpowiednio wysokim wynagrodzeniem
Składki również mogą być odprowadzane do NFZ, jeśli umowa podlega oskładkowaniu.
3. Działalność gospodarcza w Polsce
Przedsiębiorca sam zgłasza się do ZUS. Po opłaceniu składki zdrowotnej nabywa prawo do NFZ.
4. Status studenta
Studenci zagraniczni mogą zawrzeć dobrowolną umowę z NFZ lub zostać zgłoszeni przez uczelnię.
5. Członkowie rodziny osoby ubezpieczonej
Dziecko, małżonek lub osoba pozostająca na utrzymaniu mogą zostać dopisani do ubezpieczenia.
6. Dobrowolne ubezpieczenie w NFZ
Każdy cudzoziemiec legalnie przebywający w Polsce może wykupić dobrowolne ubezpieczenie NFZ, jednak:
- konieczne jest posiadanie PESEL,
- składka jest stosunkowo wysoka,
- umowa wymaga dodatkowych formalności.
To proces bardziej skomplikowany niż zakup prywatnej polisy.
Dlaczego wielu cudzoziemców wybiera prywatne ubezpieczenie?
Większość obcokrajowców przyjeżdżających do Polski nie ma od razu prawa do NFZ. Dlatego najczęściej wybieranym rozwiązaniem jest prywatne ubezpieczenie zdrowotne dla cudzoziemców w Polsce, które:
- spełnia wymogi wizowe i pobytowe (minimum 30 000 euro),
- można kupić online,
- działa od razu,
- jest akceptowane przy karcie pobytu.
Najbardziej polecane polisy dostępne są tutaj: Ubezpieczenie cudzoziemca KL do wizy i karty pobytu
Co w przypadku karty pobytu? Prywatne ubezpieczenie jest obowiązkowe
Aby złożyć wniosek o kartę pobytu, cudzoziemiec musi przedstawić ważne prywatne ubezpieczenie zdrowotne, chyba że posiada ubezpieczenie NFZ (z pracy lub jako student). Urząd wymaga polisy, która:
- obejmuje koszt leczenia i hospitalizacji,
- ma sumę co najmniej 30 000 euro,
- działa na terenie Polski,
- obowiązuje na cały okres pobytu.
Szczegóły opisano tutaj: Ubezpieczenie zdrowotne a karta pobytu – najważniejsze formalności
Czy warto mieć jednocześnie NFZ i prywatne ubezpieczenie?
Tak – to rozwiązanie wybiera wielu cudzoziemców pracujących lub studiujących w Polsce.
NFZ daje dostęp do państwowych placówek. Ubezpieczenie prywatne zapewnia szybki dostęp do specjalistów, badań i szpitali bez kolejek.
Obie formy ubezpieczenia działają niezależnie i znakomicie się uzupełniają.
- Prywatne ubezpieczenie nie daje prawa do korzystania z NFZ.
- Aby korzystać z publicznej opieki zdrowotnej, cudzoziemiec musi posiadać NFZ (np. poprzez pracę, studia lub dobrowolną umowę).
- Prywatna polisa jest konieczna przy karcie pobytu, jeśli cudzoziemiec nie jest zgłoszony do NFZ.
- Najlepsze rozwiązanie dla nowych przyjezdnych to zakup prywatnej polisy przygotowanej dla obcokrajowców.


