Udzia\u0142 w\u0142asny pojawia si\u0119 w opisach ochrony pojazdu i nieruchomo\u015bci, ale nie zawsze dzia\u0142a tak samo. Nie jest dodatkow\u0105 op\u0142at\u0105 pobieran\u0105 po ka\u017cdej szkodzie ani nazw\u0105 jednej, ustawowo okre\u015blonej kwoty. To warunek umowy, kt\u00f3ry trzeba odczyta\u0107 razem z zasadami ustalania odszkodowania. Mo\u017ce wp\u0142ywa\u0107 na rozliczenie szkody, lecz sam termin nie m\u00f3wi jeszcze, kiedy nast\u0105pi pomniejszenie ani jak zostanie obliczone.<\/p>\n\n\n\n
Najwa\u017cniejsze jest rozr\u00f3\u017cnienie mi\u0119dzy dobrowolnym ubezpieczeniem AC, ochron\u0105 mieszkania a obowi\u0105zkowym OC komunikacyjnym. Mechanizmu zapisanego w jednej umowie nie nale\u017cy przenosi\u0107 na inny rodzaj ochrony. Poni\u017cej wyja\u015bniamy, gdzie szuka\u0107 w\u0142a\u015bciwego zapisu, jak przeanalizowa\u0107 go przed zawarciem umowy oraz co sprawdzi\u0107 po otrzymaniu decyzji dotycz\u0105cej szkody.<\/p>\n\n\n\n
M\u1ee5c l\u1ee5c<\/p>\n\n\n\n
W praktyce udzia\u0142 w\u0142asny opisuje t\u0119 cz\u0119\u015b\u0107 skutk\u00f3w finansowych szkody, kt\u00f3ra zgodnie z warunkami konkretnej umowy pozostaje po stronie ubezpieczonego. Nie istnieje jednak jedna regu\u0142a pozwalaj\u0105ca na podstawie samej nazwy przewidzie\u0107 wynik rozliczenia.<\/p>\n\n\n\n
Udzia\u0142 w\u0142asny nie ma jednej uniwersalnej postaci<\/strong> w\u0142a\u015bciwej dla wszystkich um\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n Znaczenie tego poj\u0119cia nale\u017cy ustali\u0107 na podstawie polisy, og\u00f3lnych warunk\u00f3w ubezpieczenia oraz dokument\u00f3w, kt\u00f3re sta\u0142y si\u0119 cz\u0119\u015bci\u0105 umowy. Ustawa o dzia\u0142alno\u015bci ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej wskazuje, \u017ce OWU okre\u015blaj\u0105 mi\u0119dzy innymi zakres odpowiedzialno\u015bci oraz spos\u00f3b ustalania rozmiaru szkody w ubezpieczeniach maj\u0105tkowych. Wzorzec umowy ma r\u00f3wnie\u017c wskazywa\u0107 postanowienia dotycz\u0105ce ogranicze\u0144 i wy\u0142\u0105cze\u0144, kt\u00f3re mog\u0105 prowadzi\u0107 do odmowy lub obni\u017cenia \u015bwiadczenia. Dlatego dok\u0142adny mechanizm musi wynika\u0107 z dokument\u00f3w umowy<\/strong>, a nie z potocznego rozumienia terminu.<\/p>\n\n<\/div><\/div>\n\n\n\n Udzia\u0142 w\u0142asny warto odr\u00f3\u017cni\u0107 od sumy ubezpieczenia. Zgodnie z Kodeksem cywilnym suma ubezpieczenia ustalona w umowie jest co do zasady g\u00f3rn\u0105 granic\u0105 odpowiedzialno\u015bci ubezpieczyciela. Udzia\u0142 w\u0142asny dotyczy natomiast sposobu rozliczenia konkretnej szkody, je\u015bli zosta\u0142 przewidziany w umowie. Nie nale\u017cy myli\u0107 go z limitem odpowiedzialno\u015bci<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n Komisja Nadzoru Finansowego definiuje autocasco jako dobrowolne ubezpieczenie pojazdu od skutk\u00f3w zdarze\u0144, w szczeg\u00f3lno\u015bci uszkodzenia, zniszczenia lub utraty. Poniewa\u017c AC jest ubezpieczeniem dobrowolnym, zakres ochrony i zasady rozliczenia nale\u017cy ocenia\u0107 na podstawie konkretnej oferty oraz Og\u00f3lnych Warunk\u00f3w Ubezpieczenia (OWU).<\/p>\n\n\n\n Je\u015bli w umowie AC wyst\u0119puje udzia\u0142 w\u0142asny, nale\u017cy sprawdzi\u0107 jego brzmienie, warunki zastosowania oraz relacj\u0119 do sposobu ustalania szkody. Sama obecno\u015b\u0107 tego has\u0142a w podsumowaniu oferty nie jest wystarczaj\u0105ca. Kluczowe jest r\u00f3wnie\u017c ustalenie, czy zapis dotyczy wszystkich szk\u00f3d, wybranych zdarze\u0144, czy te\u017c okre\u015blonego sposobu naprawy.<\/p>\n\n\n\n Obowi\u0105zkowe OC posiadaczy pojazd\u00f3w obejmuje odpowiedzialno\u015b\u0107 cywiln\u0105 za szkody wyrz\u0105dzone osobom trzecim w zwi\u0105zku z ruchem pojazdu. Zgodnie z ustaw\u0105 o ubezpieczeniach obowi\u0105zkowych, odszkodowanie przys\u0142uguje, gdy posiadacz lub kieruj\u0105cy pojazdem ponosi odpowiedzialno\u015b\u0107 za tak\u0105 szkod\u0119.<\/p>\n\n\n\n To inna sytuacja ni\u017c rozliczenie szkody w\u0142asnego pojazdu z dobrowolnego AC. Nie wolno automatycznie przenosi\u0107 udzia\u0142u w\u0142asnego z AC<\/strong> na \u015bwiadczenie nale\u017cne osobie poszkodowanej z obowi\u0105zkowego OC komunikacyjnego. Je\u017celi dokument pos\u0142uguje si\u0119 skr\u00f3tem \u201eOC\u201d, najpierw ustal, czy chodzi o obowi\u0105zkowe OC pojazdu, czy o inn\u0105 dobrowoln\u0105 ochron\u0119 odpowiedzialno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n W dobrowolnej ochronie nieruchomo\u015bci spos\u00f3b ustalania szkody oraz ewentualne ograniczenia wynikaj\u0105 z umowy i Og\u00f3lnych Warunk\u00f3w Ubezpieczenia (OWU). Przed wyborem ochrony nale\u017cy sprawdzi\u0107, czy udzia\u0142 w\u0142asny mo\u017ce mie\u0107 zastosowanie do zdarze\u0144 istotnych w danym lokalu, a nast\u0119pnie por\u00f3wna\u0107 ten zapis z zakresem odpowiedzialno\u015bci ubezpieczyciela.<\/p>\n\n\n\n Punktem wyj\u015bcia mo\u017ce by\u0107 opis ubezpieczenia mieszkania<\/a> oraz materia\u0142 o tym, jak podej\u015b\u0107 do ubezpieczenia domu od zalania<\/a>. Przy analizie dokument\u00f3w sprawd\u017a ca\u0142y mechanizm rozliczenia<\/strong>, nie tylko pojedyncze has\u0142o w karcie produktu.<\/p>\n\n\n\n Nie da si\u0119 rzetelnie poda\u0107 jednego wzoru bez tre\u015bci konkretnej umowy. Dokument mo\u017ce opisywa\u0107 udzia\u0142 w\u0142asny w odmienny spos\u00f3b, dlatego przed wykonaniem obliczenia trzeba ustali\u0107 spos\u00f3b obliczenia i moment potr\u0105cenia. Nie nale\u017cy z g\u00f3ry zak\u0142ada\u0107, \u017ce b\u0119dzie to zawsze procent albo zawsze sta\u0142a kwota.<\/p>\n\n\n\n Kierowca zg\u0142asza uszkodzenie w\u0142asnego auta z AC. Najpierw ustalany jest zakres odpowiedzialno\u015bci i rozmiar szkody zgodnie z umow\u0105. Dopiero potem mo\u017cna oceni\u0107, czy zapis o udziale w\u0142asnym ma zastosowanie oraz jak wp\u0142ywa na \u015bwiadczenie. Je\u017celi decyzja zawiera pomniejszenie, powinno ono mie\u0107 podstaw\u0119 w warunkach, kt\u00f3re wi\u0105\u017c\u0105 strony.<\/p>\n\n\n\n Po zdarzeniu w lokalu samo ustalenie kosztu usuni\u0119cia szkody nie przes\u0105dza jeszcze o wyp\u0142acie. Konieczne jest zestawienie przyczyny i zakresu uszkodze\u0144 z zakresem ochrony, sposobem ustalania rozmiaru szkody oraz ograniczeniami zapisanymi w dokumentach. Ka\u017cda szkoda wymaga indywidualnej weryfikacji odpowiednich postanowie\u0144 umowy.<\/strong><\/p>\n\n\n\n Nazwy spotykane w materia\u0142ach informacyjnych mog\u0105 sugerowa\u0107 sta\u0142\u0105 kwot\u0119, cz\u0119\u015b\u0107 warto\u015bci szkody albo mechanizm uruchamiany tylko w opisanej sytuacji. Nie wolno jednak przypisywa\u0107 tych form ka\u017cdej umowie. Udzia\u0142 warunkowy dzia\u0142a wy\u0142\u0105cznie w okre\u015blonych okoliczno\u015bciach, o ile takie okoliczno\u015bci zosta\u0142y wyra\u017anie zapisane w umowie.<\/p>\n\n\n\n Nie nale\u017cy r\u00f3wnie\u017c obiecywa\u0107 konkretnej obni\u017cki ceny w zamian za zaakceptowanie wy\u017cszego udzia\u0142u w\u0142asnego. Bez por\u00f3wnywalnych kalkulacji dla tego samego zakresu ochrony, przedmiotu ubezpieczenia i profilu klienta nie da si\u0119 wykaza\u0107 takiej zale\u017cno\u015bci. Wy\u017cszy udzia\u0142 w\u0142asny mo\u017ce wp\u0142ywa\u0107 na warunki oferty, ale nie gwarantuje automatycznie okre\u015blonej oszcz\u0119dno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n Najpierw znajd\u017a w OWU wszystkie wyst\u0105pienia zwrot\u00f3w \u201eudzia\u0142 w\u0142asny\u201d, \u201epomniejszenie\u201d, \u201eograniczenie odpowiedzialno\u015bci\u201d i \u201eustalanie wysoko\u015bci odszkodowania\u201d. Nast\u0119pnie przeczytaj ca\u0142e postanowienie razem z definicjami oraz odes\u0142aniami. Bez tej lektury skr\u00f3t w ofercie mo\u017ce by\u0107 myl\u0105cy.<\/p>\n\n\n\n Przydatna lista kontrolna:<\/p>\n\n\nUdzia\u0142 w\u0142asny w OC, AC i ubezpieczeniu mieszkania<\/h2>\n\n\n\n
AC: decyduj\u0105 warunki dobrowolnej umowy<\/h3>\n\n\n\n
OC komunikacyjne: inny re\u017cim odpowiedzialno\u015bci<\/h3>\n\n\n\n
Ubezpieczenie mieszkania: zapis trzeba czyta\u0107 w kontek\u015bcie szkody<\/h3>\n\n\n\n
Jak udzia\u0142 w\u0142asny wp\u0142ywa na rozliczenie szkody?<\/h2>\n\n\n\n
Przyk\u0142ad szkody w samochodzie<\/h3>\n\n\n\n
Przyk\u0142ad szkody w mieszkaniu<\/h3>\n\n\n\n
Sta\u0142y, procentowy czy warunkowy?<\/h3>\n\n\n\n
Jak sprawdzi\u0107 udzia\u0142 w\u0142asny przed zawarciem umowy?<\/h2>\n\n\n\n